این یعنی چه؟
عضله‌هایی که سر شما را نگه می‌دارند تنها کار نمی‌کنند. عضلههای جونده در شقیقه و در زاویه فک با عضلههای پشت و کنار گردن یک زنجیره مشترک می‌سازند. اگر یک حلقه از این زنجیره مدت طولانی منقبض بماند، بار روی حلقه‌های دیگر می‌افتد. به همین دلیل در کسانی که در طول روز دندان‌هایشان را روی هم فشار می‌دهند یا شب‌ها دندان‌قروچه دارند، خشکی گردن میتواند همزمان با خستگی فک و درد شقیقه پیدا شود.
آنچه خشکی گردنِ عضلانی را می‌شناساند، رابطه آن با حرکت است. صبح‌ها واضح‌تر است، در طول روز با حرکت کمی باز میشود، هنگام چرخیدن به سمتی مشخص بیشتر میشود و وقتی با انگشت روی همان عضلهها فشار می‌آورید، همان دردی که توصیف می‌کنید دوباره پیدا میشود. درد در بیشتر موارد یکطرفه است و به شقیقه یا اطراف گوش پخش میشود. اما سفتی پشت گردن که همراه تب می‌آید، خم کردن سر به جلو را ناممکن میکند و در عرض چند ساعت سنگین‌تر میشود، تصویری کاملاً متفاوت است و مانند درد عضلانی با آن برخورد نمی‌شود.
همراه شدن خشکی گردن با سردرد هم شایع است. سردردی که از گردن می‌آید معمولاً از پشت گردن شروع میشود، در همان سمت می‌ماند و با حرکت سر راه می‌افتد. تشخیص و درمان این تصویر در حوزه فیزیوتراپی و مغز و اعصاب است. سهم دندان‌پزشک این است که ببیند عادت فشردن و ساییدن دندانها باری روی این زنجیره می‌گذارد یا نه، و ارزیابی کند که آیا یک پلاک شبانه محافظ در اینجا جایی دارد یا نه.
علت خشکی گردن در بیشتر موارد به گرفتگی عضلانی و وضعیت بدن مربوط است؛ با این حال تصویرهایی که از مفصل فک، از عادت فشردن دندانها یا از مهره‌های گردن می‌آیند هم می‌توانند همین شکایت را بسازند.
علت‌های محتمل
در خانه چه کمکی میکند؟
- گردنتان را با چرخاندن سریع و زورکی صدا ندهید؛ فشار ناگهانی میتواند انقباض را بیشتر و مدت خشکی را طولانی‌تر کند.
- ارتفاع نمایشگر و گوشی را به تراز چشمتان نزدیک کنید و نشستن‌های طولانی را هر نیم‌ساعت با یک وقفه کوتاه بشکنید؛ این دو تغییر بار عضلانی را مستقیماً کم میکنند.
- در طول روز حواستان باشد که دندان‌هایتان به هم می‌خورند یا نه؛ انتظار می‌رود جز هنگام جویدن و بلعیدن، دندان‌های بالا و پایین با هم تماس نداشته باشند.
- اگر شکایت بیش از یک هفته طول کشیده، سر کردن با گرما و ماساژ را کش ندهید؛ اینکه مشکل از عضله است، از مفصل یا از مهره‌های گردن، فقط با معاینه جدا میشود.
- اگر سفتی گردن با تب، سردرد شدید و آزار از نور همراه است
- اگر در بازو یا دستتان بی‌حسی، گزگز یا کاهش قدرت شروع شده است
- اگر شکایت بعد از یک زمین خوردن، ضربه یا تصادف شروع شده است
- اگر سردرد ناگهانی و به‌صورت شدیدترین سردردی که تا آن روز تجربه کرده‌اید آمده است
- اگر در گردنتان ورم تازه‌ای هم پیدا شده که با دست حس میشود
پرسش‌های متداول
- آیا خشکی گردن میتواند به فشردن دندانها ربط داشته باشد؟
- میتواند. عضلههای جونده و عضلههای گردن روی یک زنجیره مشترک کار میکنند و بار بیشازحد روی یکی میتواند در دیگری بازتاب پیدا کند. اما این پیوند یکطرفه نیست؛ مشکلی که از گردن شروع شود هم میتواند در ناحیه فک درد ایجاد کند. اینکه عادت فشردن دندانها سهمی دارد یا نه، با بررسی دستی و تکتک عضلهها در معاینه روشن میشود.
- آیا پلاک شبانه درد گردنم را برطرف میکند؟
- هدف پلاک شبانه کم کردن سایش دندانها و پایین آوردن بار روی عضلههای جونده است؛ درمانی نیست که برای درد گردن ساخته شده باشد. اگر عادت فشردن دندانها در این تصویر سهم داشته باشد، سبک شدن شکایت گردن هم ممکن است، اما این نتیجهای نیست که بهتنهایی انتظارش را داشته باشیم. درد گردن باید ارزیابی جداگانه خودش را داشته باشد.
- اول به کجا مراجعه کنم؟
- اگر شکایت شما بیشتر با حرکت گردن زیاد میشود و به بازو پخش میشود، ارزیابی از سمت فیزیوتراپی یا مغز و اعصاب شروع میشود. اگر درد فک، سختی در باز کردن دهان، صدای مفصل فک و خستگی عضلانی صبحگاهی جلوتر است، معاینه دندانپزشکی میتواند مستقیماً به این تصویر نگاه کند. مواردی که این دو حوزه با هم کار میکنند هم کم نیست.
این محتوا جنبه اطلاع‌رسانی عمومی دارد و جایگزین معاینه حضوری نیست. علائم میان بیماری‌ها مشترک‌اند و تشخیص تنها بالینی انجام میشود.