Nedir?
Apse, bakterilerin diş sinirine veya derin diş eti cebine ulaşarak orada iltihap biriktirmesidir. Kapalı bir boşlukta basınç oluştuğu için ağrı tipik olarak zonklayıcı, sürekli ve yatınca artan cinstendir. Diş dokunmaya ve ısırmaya duyarlı hale gelir.
Ağrının aniden kesilmesi iyileşme anlamına gelmez; genellikle sinirin öldüğünü gösterir ve enfeksiyon sessizce yayılmaya devam eder. Yüz veya boyunda şişlik, yutkunma güçlüğü ya da ateş varsa bu acil bir durumdur.
Belirtiler
Bu belirtilerin hepsinin birden görülmesi gerekmez.
Neden olur?
- 01
Tedavi edilmemiş derin çürük
En sık nedendir; bakteriler çürük yoluyla sinir odasına ulaşır.
- 02
Diş kırığı veya travma
Görünmeyen bir çatlak bile bakterilere sinire giden bir yol açabilir.
- 03
İlerlemiş diş eti hastalığı
Derin periodontal cepler kendi başına apse kaynağı olabilir.
Nasıl tedavi edilir?
Tedavi iltihabın boşaltılmasıyla başlar. Kaynak diş siniriyse kanal tedavisi açılır ve enfeksiyon kök kanalı üzerinden drene edilir; kaynak diş etiyse cep temizlenir. Antibiyotik tek başına tedavi değildir; kaynağa dokunulmazsa enfeksiyon geri döner.
Diş kurtarılamayacak durumdaysa çekim gerekir. Kaybedilen diş sonrasında implant veya köprü ile yerine konabilir, ancak bu ancak enfeksiyon tamamen geçtikten sonra planlanır.
- Yüzde, yanakta veya göz altında yayılan şişlik
- Ateş, titreme veya kendini kötü hissetme
- Yutkunmakta veya nefes almakta zorlanma: acil servise başvurun
- Ağzı açmakta zorlanma
Nasıl önlenir?
- Çürükleri ağrı beklemeden tedavi ettirin; apselerin çoğu ertelenmiş çürüklerdir
- Kırılan veya çatlayan dişi, ağrı yapmasa bile kontrol ettirin
- Diş eti kanamasını ihmal etmeyin; derin cepler de apse kaynağıdır
Sık sorulan sorular
- Apse kendiliğinden geçer mi?
- Hayır. İltihap bazen diş etinden delik açarak boşalır ve ağrı azalır, ama enfeksiyon kaynağı yerinde kalır ve tekrarlar.
- Antibiyotik almam yeterli mi?
- Değil. Antibiyotik yayılmayı kontrol altına alır ama enfeksiyonun kaynağını ortadan kaldırmaz. Kanal tedavisi veya çekim gerekir.
- Ağrı geçti, yine de gitmeli miyim?
- Evet, özellikle o zaman. Ağrının kesilmesi çoğu zaman sinirin ölmesi anlamına gelir; enfeksiyon sessizce ilerler.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişisel muayenenin yerini tutmaz. Belirtiler birden fazla hastalıkta ortak olabilir; teşhis yalnızca klinik muayene ile konur.