روی لبم تبخال می‌زند

اولین برخورد بیشتر وقت‌ها در کودکی و بدون آنکه متوجه شویم اتفاق می‌افتد. ویروس پس از این تماس در ناحیه ریشه عصبی که صورت را عصب‌رسانی می‌کند جا می‌گیرد و همان‌جا خاموش می‌ماند. ماندن طولانی زیر آفتاب، گذراندن یک بیماری تب‌دار، دوره‌ای پر از خستگی و بی‌خوابی، چرخه هورمونی یا کاری که لب را مدت زیادی کشیده نگه می‌دارد می‌تواند ویروس را دوباره به حرکت بیندازد. چون ویروس همان مسیر عصبی را دنبال می‌کند تا به پوست برسد، تبخال تقریباً هر بار در همان گوشه یا همان ناحیه لب می‌زند.

چیزی که تبخال را جدا می‌کند، ترتیب و محل آن است. حدود نیم روز پیش از آنکه چیزی دیده شود، در یک نقطه مشخص گزگز، خارش یا حس کشیدگی شروع می‌شود. بعد روی زمینه‌ای قرمز، تاول‌های ریز و شفاف به شکل خوشه‌ای پیدا می‌شوند؛ تاول‌ها باز می‌شوند، دلمه می‌بندند و دلمه ظرف هفت تا ده روز می‌افتد. آفت اما مرحله تاول ندارد، دلمه نمی‌بندد و روی مخاط متحرک داخل دهان می‌نشیند. تبخال لبه بیرونی لب و پوست اطراف آن را انتخاب می‌کند. وقتی همین ویروس داخل دهان فعال شود، بیشتر تمایل دارد نواحی چسبیده به استخوان مثل سقف دهان و لثه چسبیده به دندان را بگیرد؛ آفت دقیقاً از همین نواحی دوری می‌کند.

از نظر سرایت، پرخطرترین دوره از زمان پیدا شدن تاول‌ها تا لحظه‌ای است که دلمه کاملاً خشک شود. دست زدن به زخم و بعد دست زدن به چشم می‌تواند ویروس را به آنجا ببرد و درگیری چشم وضعیتی نیست که در خانه اداره شود. از نظر دندانپزشکی یک نتیجه عملی دارد: در کارهایی که با تبخال فعال انجام می‌شوند، لب مدت زیادی کشیده و کنار زده می‌شود و خیس می‌ماند؛ این می‌تواند پخش شدن ضایعه در طول لب را آسان کند و بهبود را طولانی‌تر کند. به همین دلیل کارهایی که عجله ندارند معمولاً تا افتادن دلمه عقب می‌افتند. اما وضعیت‌هایی مثل درد، ورم و ضربه که نمی‌توانند منتظر بمانند با تدابیر لازم رسیدگی می‌شوند.